20 Yaş Dişleri ve Gömük Dişler

20 Yaş Dişleri ve Gömük Dişler

 

Ağızda son süren 20 yaş dişleri, 3.büyük azı dişi veya akıl dişleri olarak da adlandırılırlar. Genellikle ırksal, genetik özellikler ve beslenme şekillerine göre farklılık gösterse de 18-24 yaş aralığında ve çenenin her iki tarafının sonunda çıkan bu dişler, bazen de geç yaşlara kadar çıkmaz ya da gömük kalırlar. Çenedeki bütün dişlerde gömülü kalma olasılığı olduğu halde, ağızda yeterli boşluk kalmaması nedeniyle en çok gömük kalan dişler 20 yaş dişleridir.

 

20 yaş dişlerinin neden gömük kaldığına dair; genetik olarak küçük çene yapısına sahip olma, çene darlığı, komşu dişlerin yer değiştirmesi, süt dişlerinin tedavi edilmeyen çürüklerinden dolayı altta oluşan enfeksiyonlar gibi bir çok neden olsa da, tarihsel araştırmalar bize çene kemiğinin değişimi hakkında başka ipuçları da vermektedir. Antropologların araştırmalarına göre, insanların zaman içinde beslenme şekillerinin değişmesi ve evrim sürecinin devamı gibi etkenler sonucu çene kemiğinin yapısında değişim ve küçülme olmuştur. Anadolu’da yapılan kazılarda Kalkolitik ve Bakır çağına ait genç kişilerin iskeletlerinin %80’inde yirmi yaş dişleri bulunmuş olması bu görüşü doğrulamaktadır.

 

Çıkmak için ağızda yeterli yer bulamayan 20 yaş dişleri, genellikle gömük ya da yarım çıkmış şekilde kalır ve diş etrafında ağrı, kulak ağrısı, ağız açmada kısıtlanma gibi şikayetlere neden olur. Yerleri nedeniyle arkada kaldıkları için genellikle iyi temizlenmez ve bu da diş çürükleri, iltihaplanmalar ve bazen de kistlere neden olabilir.

 

20 Yaş Dişleri Neden Çekilmelidir ?

20 yaş dişleri mümkün olduğunca erken yaşlarda çekilmelidir. Çünkü ileri yaşlarda çene kemiği esnekliğini yitirdiği için çekim sonrası şişlik, ağrı, hissizlik gibi yakınmalarla karşılaşılabilir. Genç yaşlarda ise dişin kök gelişimi henüz tamamlanmadığı için bu tür şikayetlerin olasılığı azdır.

20 yaş dişleriyle ilgili sıkıntıların bazıları antibiyotik tedavisiyle giderilse de aşağıdaki durumlarda mutlaka çene cerrahı tarafından çekim işlemi yapılmalıdır.
– Çene kavisi içinde yer bulamayan gömük ya da yarı gömük dişlerin etrafındaki yumuşak dokularında enfeksiyon
– Çene kavisinde yer olduğu ve dişler tamamen sürdüğü halde, yeterli temizlemenin yapılamaması sonucu çürüme ve diş eti hastalığı
– Sürmekte olan 20 yaş dişinin yandaki dişe baskısı sonucu ağrı
– 20 yaş dişinin etrafında oluşan kist ve tümörler
– 20 yaş dişleri yanındaki dişlerin köklerine yaptığı baskı sonucu oluşan kök problemleri ve çürükler
– Sürmeye çalışan 20 yaş dişlerinin ön dişlerde yaptığı çapraşıklık
– Ortodontik tedavi sonrasında nüksün engellenmesi

 

Üçüncü Büyük Azı Dişinin Çekimini Zorlaştıran Unsurlar Nelerdir?

  • Obezite
  • Yoğun kemik varlığı,
  • Büyük dil,
  • Ayrık diş kökleri,
  • Şiddetli öğürme refleksi,
  • Alt çene sinirinin kanalının pozisyonu,
  • İleri yaş,
  • Anestezinin etkin sağlanamadığı durumlar,
  • Aşırı incelmiş alt çene kemiği,
  • Operasyon sahasına sınırlı erişim,

Dişler Neden Gömük Kalır?

Üçüncü molar dişlerinin sürme zamanı, bireylerin genetik özellikleri, beslenme şekilleri, dişlerin fonksiyona katılım, ırksal değişiklikler gibi parametreler altında değişiklik gösterse de, genellikle erkeklerde 20–23, bayanlarda ise 21–22 yaşlar arasında olmaktadır. Eğer normal sürme zamanı içerisinde ve sonraki bir yıllık periyotta dişler normal yerlerini alamamışsa, bu tür dişler gömülü dişler olarak adlandırılırlar.

Bazı dişler sürme zamanı geldiği halde ağız ortamına açılmaz ve gömük kalır. Dişlerin gömük kalmasıyla igili geçerli olan üç teori vardır:
Ortodontik Teori

Çene yapısının normal olarak gelişmesi, büyümesi ve dişlerin çıkması öne doğru olduğundan, bu durumu engelleyen herhangi bir etken dişlerin gömülü kalmasına neden olur.

Filogenetik Teori

Uygarlığın ilerlemesi ile birlikte beslenme şekillerinin değişip, eski insanların beslenme biçimlerinde yer alan sert ve zor gıdaların artık tüketilmemesi, çene büyüme, gelişme ve çiğneme kuvvetinde değişime yol açmıştır.

Mendelian Teori

Ebeveynlerden geçen kalıtımsal farklılıklar sonucunda diş ve kemik boyutlarının birbiriyle uyuşmaması, dişlerin çene kemiğinde sürecek yer bulamamasına neden olur.

 

Gömük Diş Ameliyatı Öncesi Dikkat Edilmesi Gerekenler

Ameliyat öncesinde çene cerrahının verdiği ilaçlar alınmalı, düzenli kullanılan ilaçlar hakkında hekime bilgi verilmeli, kanamanın durmasına engel olabilecek aspirin, antikoagülan gibi ilaçlar yine hekim kontrolünde kesilmelidir. Kalp kapak hastalıkları olanlara da çekim öncesi antibiotik proflaksisi yapılmalıdır.

 

Gömük Diş Ameliyatı Sonrası Dikkat Edilmesi Gerekenler

  • Ameliyat sonrası çene cerrahı tarafından yerleştirilen tampon 30 dakika sonra ağızdan çıkarılır. Kanama devam ediyorsa, bölgeye aynı büyüklükte bir gazlı bez veya pamuk yerleştirilebilir.
  • Operasyon sonrası özellikle ilk 24 saat içinde çalkalama, tükürme yapılmamalıdır.
  • Anestezinin etkisi 2-3 saat içinde geçecektir. Ancak ağrılı ülserlerin oluşmaması için bu sürede dudak ve dilin ısırılmamasına gayret edilmelidir. Uyuşukluğun devam ettiği sürede bir şey yenmemeli ve sıcak içeceklerden uzak durulmalıdır.
  • Ameliyat sonrasındaki 24 saatlik süreçte, çok sıcak yiyecek ve içecek tüketilmemeli, 2-3 gün yumuşak gıdalarla beslenilmelidir.
  • İlk 24 saat içinde operasyon bölgesine dışarıdan yapılacak soğuk kompres şişlik oluşumunu azaltır. Buz torbası ile yapılacak kompres; 15 dakika tutulup, 15 dakika ara vermek şeklinde uygulanır.
  • Dişler, operasyonun ertesi günü, ameliyat bölgesine daha yumuşak olmak kaydıyla fırçalanabilir.
  • Çene cerrahı tarafından verilen ilaç varsa, aksatmadan ve önerilen şekilde kullanılmalıdır.

 

Gömük Dişlerin Çekimi Sonrası Oluşan Komplikasyonlar

Bütün cerrahi işlemlerde olduğu gibi, gömülü 20 yaş dişi ameliyatı sonrasında da bazı komplikasyonlar görülebilmektedir.
Ağrı

Cerrahi işlem sonrasında oluşan ağrı, ameliyat bölgesinde yaralanan canlı dokunun bir çeşit tepkisidir. Gömük diş çekimi yapıldıktan sonra genellikle fazla ağrı oluşmaz ve oluşan hafif ağrı da aneljeziklerle, ağrı kesici ilaçlarla rahatça kontrol altına alınabilir.
Ödem

Ameliyat sonrasında görülen ödem, kanama ve doku travmasının yanıtıdır. Genellikle ağrısız olan ödem, cerrahi operasyonu takip eden ilk 3 günde en üst seviyede olup, 3. günden sonra azalmaya başlar. Aksi bir durum yoksa bir hafta sonunda tamamen çözülür.

 

Trismus (Ağız Açmada Kısıtlılık)

 

Alt çenede bulunan 20 yaş dişi cerrahi işlemlerinde ağız açmada hafif kısıtlılık oluşabilir. Bunun sebebi enflumatuar cevaba bağlı olarak çiğneme kaslarında meydana gelen spazm, kasılmadır. Trismus, ameliyat sonrasındaki ilk 2 günde maksimum seviyeye çıkıp ve genellikle 7. günde tamamen geriler.

 

Alveoler Osteitis (AO), Kuru Soket veya Alveolit

 

Diş çekiminden günler sonra şiddetli ağrı ve ağız kokusuyla ortaya çıkan, hastayı en fazla rahatsız eden komplikasyondur. Alveolar Osteitis, çekilen dişin bulunduğu oyuğun enfekte olmasıdır. Alveolit yaklaşık 3 hafta içinde iyileşir. Bu sırada hasta şiddetli ağrı çekebilir.

 

Enfeksiyonlar

 

Gömük dişlere yapılan cerrahi işlem sonrasında bazen enfeksiyon oluşabilir. Postoperatif enfeksiyon oluşumunda; operasyon bölgesinde besin artıklarının birikmesi, yaralı bölgenin kan akışıyla yeterli derecede beslenememesi, cerrahi uygulama esnasında var olan enfeksiyonun yayılması, yanlış antibiyotik kullanımı gibi sebepler etken rol oynar. Bu komplikasyonun oluşması durumunda direnaj ve medikal tedavi uygulanır.

 

Kanama

 

Kanama, gömülü dişlere yapılan cerrahi işlem sırasında ve sonrasında olmak üzere ikiye ayrılır. Lokal veya sistemik sebepleri olabilir. Yumuşak doku ve damar ağındaki hasar, yara yüzeyindeki pıhtının bozulması, tükürükte bulunan bazı enzimlerin pıhtıyı eritmesi gibi nedenlerle kanama oluşabilir. Kanama oluşursa ağızı çalkalamak ve tükürme işlemini yapmak kanamayı arttırır. Kanama gelen yere iri bir gazlı bez veya pamuk koymak doğru olur. Gazlı bez konduktan sonra hastanın ön dişlerinin temas etmemesi gerekir. Bu büyüklükte bir bezin konulması kanamayı durdurur veya yavaşlatır. Bu uygulamaya rağmen kanama durmazsa bir sağlık merkezine müracaat edilmelidir.

 

Komşu Dişlere Hasar Verilmesi

 

Cerrahi operasyon sırasında çekilen dişin yanındaki doku ve dişlere de dikkat edilmesi gerekir. Cerrahi aletlerin doğru kullanılmaması bu komplikasyonun oluşmasına neden olur. Komşu dişte kırık, dişin köküne zarar verilebilir.

 

Alt Çene Kırığı (Mandibular Fraktürü)

 

Çok nadir oluşan bir komplikasyondur. Diş çekimi esnasında aşırı kuvvet uygulanması ve hastanın bazı rahatsızlıklar sonucu çene kemiğinin zayıflamış olması alt çene kırığına neden olabilir. Genç hastalara nazaran yaşlı hastalarda görülme olasılığı, yaş ilerledikçe kemiklerdeki esnemenin azalmasından dolayı daha yüksektir.

 

Gömük Diş Çekiminin Uygun Olmadığı Durumlar

 

Gömük dişler, hastaların büyük çoğunluğunda, hayatlarının bir döneminde sorun çıkartabilirler ve çekilmeleri gerekir. Tam olarak süremeyecek ve ağız hijyeni kötü olan kişilerde çekim gereklidir. Çekilmeyip, takip edildiği durumlarda ise düzenli radyografik kontrol şarttır.

 

Hastanın genel sağlık durumu uygun değilse ve çok ileri yaşlardaki hastalarda patolojik bir sorun yoksa cerrahi işlem düşünülmez.

 

Çene cerrahisi uzmanı, hastanın kontrolü sonrasında, yapılacak diş çekiminin anatomik sorun yaratacağına karar verirse ve aynı zamanda o bölgede görülen patolojik bir bulgu yoksa cerrahi müdahale yapmaz.

 

Gömülü diş bölgesindeki doku ve sinirlerde önemli ölçüde hasar riskinin olması durumunda ve alt diş çekimi esnasında ya da sonrasında çene kırığı gelişebilecek vakalarda çekim işlemi tercih edilmeyebilir veya hastanın bilgisi dahilinde yapılır.

 

Bazen çekime uygun olsa da, çene cerrahı bu dişleri protez yapımında dayanak olarak kullanabilir.
20 YAŞ DİŞLERİ VE GÖMÜK DİŞ FİYATLARI

 

20 yaş dişleri ve gömük diş çekim fiyatlarımızla ilgili detaylı bilgi almak için;

  • Bağdat Caddesi Kliniğimiz için 0 216 363 36 36
  • Levent Kliniğimiz için 0 212 280 88 00
  • Acarkent Kliniğimiz için 0 216 485 90 30

numaralı telefonlardan bize ulaşabilirsiniz. Daha fazla bilgi almak için lütfen aşağıda bulunan E-Newsletter bölümünden mail adresinizi gönderiniz.

Benzer Tedaviler

Çene Eklemi Hastalıkları

Çene Eklemi Hastalıkları

Çene eklemi hastalıkları (Temporomandibular Eklem Rahatsızlıkları, TME), eklem içi veya dışı patolo

Çene Kistleri

Çene Kistleri

ÇENE KİSTLERİ NEDİR? Yumuşak doku ya da kemikte yerleşim gösterebilen, içinde kimi zaman püre kıvam

Çene Kırıkları

Çene Kırıkları

ÇENE KIRIKLARI NASIL OLUŞUR VE ÇENE KIRIĞI TEDAVİSİ NASIL YAPILMALIDIR? Çene kırıkları, ağır darbe

Diş Kaynaklı Maksiller Sinüs Hastalıkları

Diş Kaynaklı Maksiller Sinüs Hastalıkları

MAKSİLLER SİNÜS NEDİR? Maksiller sinüs, üst çene kemiğinde, burun boşluğunun her iki tarafında sime

Ortognatik Cerrahi

Ortognatik Cerrahi

ORTOGNATİK CERRAHİ NEDİR? Ortognatik cerrahi, alt ve üst çenede olan biçim bozukluklarının düzeltil

Kampanyalarımızdan haberdar olmak için mail adresinizi gönderiniz

Copyrights © 2017 Dentram Diş Klinikleri
Bu site Estetik Diş Hekimliği ve Genel Diş Hekimliği Uygulamaları hakkında hastaları bilgilendirmek amacıyla hazırlanmıştır. Site içeriğinde bulunan bilgiler, bilgilendirmek içindir, bu bilgilendirme kesinlikle hekimin hastasını tıbbi amaçla muayene etmesi ve tanı koyması yerine geçmez.